fa دوکفه‌ای Corbicula fluminalis (Müller, 1774) : شاخص زیستی نشان دهنده فلزات سنگین در زیستگاه‌های رودخانه زاینده‌رود تخصصي Special پژوهشي Research <p></p> <p>در این تحقیق انباشتگی فلزات سنگین کادمیوم، روی، مس و سرب در بدن و صدف دوکفه&not;ای<br> Corbicula fluminalis به عنوان پایشگر زیستی احتمالی آلودگی فلزات سنگین و رسوبات محل تجمع صدفها در زاینده&not;رود در منطقه صفاییه اصفهان در دو فصل سرد و گرم سال 1393 ارزیابی شد. نتایج سنجش غلظت فلزات در بافتهای نرم و پوسته دوکفه&not;ای و رسوبهای زیستگاه بعد از هضم نمونه ها با روش هضم اسیدی در دستگاه جذب اتمی با شعله، نشان داد که فلز روی در رسوبات فصل گرم و نیز فصل سرد، بیشترین غلظت را به ترتیب با 80/3 &plusmn; 8/28 و 23/1 &plusmn; 97/16 میکروگرم بر گرم وزن خشک داشته و به همین ترتیب غلظت روی در فصلهای گرم و سرد در بافت نرم دوکفه&not;ای به ترتیب با میزان 77/33 &plusmn; 22/206 و 02/19 &plusmn; 07/89 میکروگرم بر گرم وزن خشک و نیز در پوسته صدفها به ترتیب با 06/3 &plusmn; 57/35 و 10/3 &plusmn; 06/33 میکروگرم بر گرم وزن خشک دارای بیشترین غلظت بوده است. غلظت سه فلز کادمیوم، سرب و روی در پوسته صدف دوکفه&not;ای C. fluminalis در رودخانه زاینده رود بدون تاثیر فصل، می تواند نشان دهنده بزرگی میزان غلظت فلزات در رسوبات منطقه زیست آنها باشد. همچنین بافت نرم دوکفه&not;ای C. fluminalis محل تجمع فلزات روی، سرب، مس و کادمیوم در زاینده&not;رود بوده است.</p> <p></p> The accumulation of the heavy metals Cd, Zn, Cu, and Pb were surveyed in the samples of mantle tissues, crusts and so the habitat sediments of <em>C. fluminalis</em> to reveal the probable biomonitoring rule of the bivalve in the ecosystem. The warm-cold seasonally samplings were carried out over the stations of Zayandeh-Roud River in Safi&#39;eh, Isfahan province, during 2014.&nbsp; The warm and cold seasonal average results from the initially acidic digested prepared samples of the bivalves (mantle and crust) and the sediments were recorded by furnace atomic absorption spectrometry methods. The results illustrated that the average of Zn accumulation has the maximum value in the sediment samples of warm-season samples (28.8&plusmn;3.80 &micro;g.g dry w.^-1) as well the cold-season (16.9&plusmn;1.23 &micro;g.g dry w.^-1). Furthermore, the accumulation values of zinc in the warm-season and the cold-season samples had the maximum values in the tissue samples with values 206.2&plusmn;33.77 and 89.1 &plusmn; 19.02 &micro;g.g dry w.^-1 and the crust samples with values 35.6 &plusmn; 3.06 and 33.1 &plusmn; 3.10 &micro;g.g dry w.^-1 , respectively. Except for heavy metal Cd, the similarity values of the metals Zn, Pb and Cd in both sediment samples and the crusts of <em>C. fluminalis</em> demonstrates the relative extents of the heavy metals in the habitat of the bivalves with no seasonal effect on the values fluctuation. The levels of measured samples of mantles revealed the tissues of living <em>C. fluminalis</em> rule as the bioaccumulation of the metals Zn, Pb, Cu and Cd in the river ecosystem. پایش زیستی, رسوب, فلزات سنگین, Corbicula fluminalis Biomonitoring, Corbicula fluminalis, Heavy metals, Sediments 33 44 http://jae.hormozgan.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-243-1&slc_lang=fa&sid=1 Hourieh Movahedi حوریه موحدی horieh.movahedi@gmail.com 10031947532846005503 10031947532846005503 No Shahr-e-Kord University دانشگاه شهرکرد Mehrdad Fattollahi مهرداد فتح اللهی mehrdad.fatollahi@nres.sku.ac.ir 10031947532846005504 10031947532846005504 Yes Shahr-e-Kord University دانشگاه شهرکرد Esmaeil Pir Ali اسماعیل پیر علی خیرآبادی pirali@nres.sku.ac.ir 10031947532846005505 10031947532846005505 No Shahr-e-Kord University دانشگاه شهرکرد Rasoul Zamani Ahmad Mahmoudi رسول زمانی احمد محمودی zamani@nres.sku.ac.ir 10031947532846005506 10031947532846005506 No Shahr-e-Kord University دانشگاه شهرکرد